Encyklopedia internetowa - Słowniki online

(1911-1960) - filozof angielski, jeden z najwybitniejszych przedstawicieli → filozofii analitycznej, która za główne zadanie filozofii uznaje analizę wypowiedzi językowych. Austin przywiązywał szczególne znaczenie do badań języka potocznego. Jest on najściślej związany z rzeczywistością, w nim jest zawarta wypracowywana od pokoleń, poddawana nieustannej weryfikacji, wspólna mądrość. Analiza językowa to najlepsza metoda rozwiązywania odwiecznych problemów filozoficznych, bowiem język jest źródłem większości paradoksów i antynomii. Tylko drobiazgowe badanie rzeczywistych sytuacji, w jakich używamy pewnych zwrotów, może doprowadzić do wyjaśnienia problemów, w których zawikłaniu mieli swój udział sami filozofowie ("Najpierw wznieciliśmy tumany kurzu, a potem uskarżamy się, że nic nie widzimy" → Berkeley). Jedną z ponadczasowych kwestii, którą zajął się Austin, był np. spór o znaczenie pojęcia → prawdy. W rezultacie doszedł do wniosku, że prawda (albo fałsz) nie jest wcale właściwością sądu, tylko pewną oceną wypowiedzi dotyczącą tego, czy słowa są zadawalające w stosunku do faktów, zdarzeń, sytuacji, do których się odnoszą. Najważniejszym osiągnięciem Austina było jednak stworzenie teorii wypowiedzi performatywnych, czyli takich, których użycie jest jednocześnie pewną czynnością. Klasycznym przykładem jest np. nadawanie imienia statkowi (Wypowiedzenie zdania "Nadaję temu statkowi imię " jest właśnie wykonaniem czynności nadania imienia). W pracy Jak działać słowami Austin zwrócił uwagę, że wypowiedzi takich jest o wiele więcej, niż się powszechnie sądzi, co, jego zdaniem, ma poważne konsekwencje filozoficzne.

Dla tego hasła nie dodano jeszcze żadnych obrazków do galerii.