Encyklopedia internetowa - Słowniki online
METATEZA Słownik: Słownik terminów gramatycznych
Popularność: (popularność 0%)
Data utworzenia:
2008-10-22 10:05:40
Data ostatniej modyfikacji:
Hasło nie było modyfikowane.
- zob. PRZESTAWKA.
METONIMIA [gr. metonymia ´przenośnia´] - polski odpowiednik terminu: zamiennia. Zabieg polegający na zastąpieniu nazwy jednego przedmiotu nazwą innego, przy czym przedmioty te muszą pozostawać w związku styczności. Metonimia zatem nie powoduje zupełnej zmiany znaczenia. Modyfikuje tylko odniesienie nazwy. Styczność między przedmiotami może być rozmaita, np. autor-dzieło (grać Szopena = ´grać utwory Szopena´, czytać Zapolską = ´czytać dzieła Za-polskiej´, wystawiać Mrożka = ´wystawiać sztukę Mrożka´); pomieszczenie - ludzie w nim pracujący, uczący się (Szkoła wyjechała na wycieczkę = ´dzieci uczące się w tej szkole wyjechały na wycieczkę´);
materiał-wytwór (Pili wino w rżniętym szkle = ´w kieliszkach z rżniętego szkła´, dama w jedwabiach = ´w stroju z jedwabiu´); kraj, mia-sto-mieszkańcy tego kraju, miasta (Kraków witał Jana Pawła II = ´mieszkańcy Krakowa witali´).
Za osobny typ metonimii bywa uznawana także synekdocha [gr. synekdoche ´wspólne otrzymywanie´:^ Styczność między przedmiotami oparta jest tu na relacji część-całość. Możliwe są dwa jej rodzaje tradycyjnie określane łacińskimi terminami: pars pro toto ´część za całość´ (Mam nowe cztery kółka = ´nowy samochód´; Na uniwersytecie jest wiele mądrych głów = ´mądrych ludzi´) i totum pro parte ´całość za część´ (Żołnierz polski strzeże granic naszej ojczyzny = ´żołnierze strzegą´, Nie będzie Niemiec pluł nam w twarz = ´Niemcy .... twarze´).



